طراحی و ارزیابی یک مدل زیستی- روانی در سلامت جنسی زنان یائسه: نقش واسطه ای مولفه های فرهنگی

نویسندگان
جمیله زارعی 1
رضا پورحسین 1
اعظم طرفداری 2
مجتبی حبیبی عسکرآباد 3
مریم باباخانی 4
1 دانشگاه تهران
2 دانشگاه علوم پزشکی ارتش
3 دانشگاه شهید بهشتی
4 دانشگاه خوارزمی
10.18869/acadpub.rph.10.1.1
چکیده
هدف: در بحث سلامت جنسی، عوامل مختلفی مطرح است. در مجموع، عوامل تاثیرگذار بر سلامت جنسی شامل عوامل زیستی، عوامل روانشناختی و عوامل فرهنگی می شود. پژوهش حاضر به منظور بررسی نقش عوامل زیستی و روانشناختی به عنوان متغیرهای پیش بین با در نظر گرفتن نقش واسطه ای عوامل فرهنگی در سلامت جنسی زنان یائسه انجام شده است. در این راستا اثرات مستقیم و غیرمستقیم این متغیرها در جهت تبیین سلامت جنسی بررسی گردید.

روش: ابزار این پژوهش شامل پرسشنامه رضایت زناشویی انریچ، پرسشنامه تصور از خود بک، مقیاس طرحواره های جنسیتی بم، پرسشنامه خود کارآمدی شرر، پرسشنامه شخصیت خودشیفته آمز، پرسشنامه کیفیت روابط، مقیاس عملکرد جنسی زنان، و چک لیست علائم یائسگی بود که بر روی 307 نفر از زنان یائسه ساکن شهر تهران در سال 1393 و 1394 اجرا شد.

یافته ها: نتایج بدست آمده نشان داد که عوامل فرهنگی به صورت مستقیم بر سلامت جنسی تاثیر گذار است. همچنین عوامل زیستی و روان شناختی نیز به صورت مستقیم و غیر مستقیم با واسطه ی عوامل فرهنگی سلامت جنسی را پیش بینی می کند.

نتیجه گیری: بررسی نتایج پژوهش در خصوص برازش مدل نشان داد که الگوی حاضر را می توان جهت تبیین سلامت جنسی زنان یائسه مورد قبول واقع کرد.
کلیدواژه‌ها
سلامت جنسی
عوامل روانشناختی
عوامل زیستی
طرحواره های جنسیتی
یائسگی

عنوان مقاله English

Development and evaluation of a bio-psychological model of sexual health in menopausal women: mediator role of cultural factors

نویسندگان English

jamileh zarei 1
reza pour hosein 1
azam tarafdari 2
mojtaba habibi askar abd 3
Maryam Babakhani 4
1 University of Tehran
2 Tehran university of medical sciences
3 Shahid beheshti university
چکیده English

Purpose: there are several factors which mentioned in sexual health. In overall, biological, psychological and cultural factors effect on sexual health. The aim of this study was the investigation of predictive role of biological and psychological factors with the mediator role of cultural factors in sexual health. In this regard, direct and indirect effects of these variables were investigated to predict sexual health.

Method: the instruments of this study included ENRICH marital satisfaction questionnaire, Beck self-concept scale, Bem's gender schemas questionnaire, Sherer's self-efficacy questionnaire, Amz's Narcissistic personality inventory, quality of object relations inventory,Brief Index of Sexual Functioning for Women (BISF-W), and checklist of menopause symptoms, which performed on 307 women in Tehran between 1393-1394.

Findings: results suggest that cultural factors effect directly on sexual health. In addition, biological and psychological predict sexual health in direct and indirect (with the mediator role of cultural factors) way.

Conclusion: results show that this model is acceptable for explaining sexual health in menopausal women.

کلیدواژه‌ها English

sexual health
Psychological Factors
biological factors
gender schemas
menopause
American Medical Association (2001).Talking to patients about sex: training program forphysicians.Retrieved from www.amaassn.org/mem-data/joint/sex001.htm
Bachmann, G. A., and Nevadunsky, N. S. (2000). Diagnosis and treatment of atrophic vaginitis. American Family Physician 61: 3090-3096.
Basson, R. (2006). Sexual desire and arousal disorders in women.The new England journal of medicine, 6, 1497-1506.
Bem, S. L., (1981). Gender schema theory: A cognitive account of sex typing. Psychological Review, 88, 354-364.
Chen, Y., Lin, SQ., Wei, Y., Gao, HL., Lewis, J., & Clark, R.L. (2008). Impact of menopause on quality of life in community based women in China. Menopause, 15, 144-149.
Crandall, C. J., Crawford, S. L., & Gold, E. B. (2006). Vasomotor Symptom Prevalence Is Associated with Polymorphisms in Sex Steroid-Metabolizing Enzymes and Receptors. American Journal of Medicine, 119(9 SUPPL. 1). Retrieved from http://www.scopus.com/inward/record.url
El-Kak, F (2013). Sexuality and Sexual Health: Constructs and Expressions in the Extended Middle East and North Africa. Vaccine, 31, 45-50.
Glasier A, Gulmezoglu M, Schmid GP, Moreno CG, and Van Look PFA (2006). Sexual and reproductive health: A matter of life and death. The Lancet 368: 1595–1607.
Hill R.W. & Yousey, G. (1998). Adaptive and maladaptive narcissism among university faculty, clergy, politicians and librarians. Current Psychology, 17(2/3), 163-169.
Hunter, M. and Rendall, M., (2007).Biopsycho-socio-cultural perspectives on menopause.Gynecology . 21, 261-274.

Janz, N. K., & Becker, M. H. (1984). The Health Belief Model: a decade later. Health Education Quarterly, 11(1), 1–47.
Kingsberg, Sh. (2002). The impact of aging on sexual function in women and their partners.Archives of sexual behavior, 31, 431-437.

Li, L., Wu, J., Zhao, Y., Wan, Ch. (2012). Factors associated with the age of natural menopause and menopausal symptoms in chiness women. Maturitas,73, 354-360.
Liu, J., & Eden, J. (2007). Experience and attitudes toward menopause in Chinese women living in Sydney—a cross sectional survey. Maturitas, 58(4), 359-365.
Mouridsen, HT., Lønning, P., Beckmann, MW., Kimberly Blackwell, K., Julie Doughty, J., Gligorov, J., Llombart-Cussac, A., Robidoux, A., Thürlimann, B. &Gnant, M.( 2010). Use of aromatase inhibitors and bisphosphonates as an anticancer therapy in postmenopausal breast cancer.Review of AnticancerTherapy. 10, 1825-1836.

Nekoei, N. (2007).Consulting in menopause. Isfahan: Isfahan University of Medical Science.
Porter, M.J. (1996). A population based survey of women's experience of menopause, Obster gynacol, 36, 103-114.
Rajaeefard, A., Mohammad-Beigi, A. and Mohammad-Salehi, N.( 2011). Estimation of natural age of menopause in Iranian women: A meta-analysis study. Koomesh. 13, 1-7.
Robinson, B., Bockting, W., Rosser, B., Miner, M., & Coleman, E. (2002). The sexual health model: application of a sexological approach to HIV prevention. Health education research, 17, 43-57.
Stephens, C., 2001. Women's experience at the time of menopause: Accounting for biological, cultural and psychological embodiment. J Health Psychol. 6(6), pp. 651-663.
Thomas, H.N., Hess, R., & Thurston, R.C. (2015). Correlates of sexual activity and satisfaction in middle life and older women. Annals of family medicine, 13, 336-342.

Wolf,E.F., He, Y., Black, D.M., Brinton, E.A., Budoff, M.J., Cedars, M.L., Hodis, H.N., Lobo, R.A., Manson, J.E., Merriam, G.R., Miller, V.M., Naftolin, F., Pal, L., Santoro, N., Zhang, H., Harman, S.M., Taylor, H.S. (2013). Self reported menopausal symptoms, coronary artery calcification and carotid intima-media thickness in recently menopausal women screened for the Koronos early estrogen prevention study. Fertility and sterility, 99, 1385-1391.
World health organization (2014). Reproductive health. Retrieved 26 may 2014, http://www.who.int/
Yeo, J.H. (2004). Correlational study on management of menopause, marital satisfaction, and quality of life in middle-aged women, Europe pubmed central, 34, 261-269.